Na današnji dan osnovana je Armija međunarodno priznate i suverene Republike Bosne i Hercegovine

GODIŠNJICA FORMIRANJA ARBIH

Na današnji dan osnovana je Armija međunarodno priznate i suverene Republike Bosne i Hercegovine

15.04.2018 - 12:07
BiH

Na današnji dan, 15. aprila 1992. godine, prije 26 godina, osnovana je Armija međunarodno priznate i suverene Republike Bosne i Hercegovine (Armija RBiH ili ARBiH). Bila je to zvanična oružana snaga Republike Bosne i Hercegovine za vrijeme agresije na Republiku Bosnu i Hercegovinu. Nakon Daytonskog sporazuma Armija je definisana kao bošnjačka komponenta Vojske Federacije Bosne i Hercegovine, a nakon reforme odbrane transformisana je u Bosanske rendžere, jednu od tri brigade u sastavu Oružanih snaga Bosne i Hercegovine. Osnivač Armije RBiH i prvi zapovjednik na funkciji načelnika Glavnog štaba bio je Sefer Halilović. Drugi šef bh.Armije bio je general Rasim Delić koji je umro prije devet godina, nakon haškog procesa.

Osnivanje Armije Republike Bosne i Hercegovine koja je u svom sastavu bila multietnička, potom spremna da brani svoju zemlju od okupatora, jedna je od značajnijih dijelova historije naše zemlje. Na današnji dan 15. aprila 1992. osnovana je Armija RBiH koja je nastala iz sastava Patriotske lige (PL) BiH, ogranaka nekadašnje Teritorijalne odbrane (TO), a u njezin sastav su ušle i ''Zelene beretke'' i druge patriotske jedince koje su pružile otpor dvostrukoj agresiji na nezavisnu, cjelovitu i međunarodno priznatu Republiku Bosnu i Hercegovinu. 

Nakon prvih višestranačkih izbora održanih u novembru 1990. godine vlast u SR BIH su osvojile stranke s nacionalnim predznakom: SDA, SDS i HDZ BIH. Kao posljedica međunacionalne netrpeljivosti i političkih neslaganja unutar SFRJ, dolazi do njenog raspada i početka ratnih sukoba. Nakon sukoba u Sloveniji i Hrvatskoj, u Bosni i Hercegovini dolazi do osnivanja prvih tada nelegalnih paravojnih jedinica kao što su Zelene beretke i Patriotska liga.

Nasuprot tome na teritoriju SR BIH dolazi do sve većeg nagomilavanja snaga JNA iz koje se postepeno naoružavaju srpske paravojne formacije. Naredbu o naoružavanju paravojnih formacija SDS-a dao je načelnik Generalštaba JNA general Blagoje Adžić. Zanim, 7. i 8. februara u selu Mehurići kod Travnika održano je vojno savjetovanje komandanata sedam regionalnih štabova i dijela Glavnog štaba Patriotske lige BiH. 8. aprila 1992. godine, uz proglašenje neposredne ratne opasnosti na teritoriji Bosne i Hercegovine, nakon kojeg je uslijedilo proglašenje Republike Bosne i Hercegovine, oformljen je štab Teritorijalne odbrane BiH. Dan poslije, odlukom Predsjedništva RBiH svim naoružanim sastavima i pojedincima, osim pripadnika JNA i MUP-a, naređeno je da se jave u općinske, gradske i regionalne štabove TO, da bi se potčinili jedinstvenoj komandi. Iako je zvanično 23.juna 1992.godine, TO RBiH preimenovana u Armiju RBiH, kao zvaničan datum osnivanja Armije RBiH uzima se 15. april 1992., te se taj datum i obilježava kao dan formiranja. 

Za prvog komadanta, odnosno za načelnika Glavnog štaba Armije RBiH je izabran general Sefer Halilović, koji će tu funkciju obavljati do 1993. godine. Za njegove zamjenike imenovani su Jovan Divjak i Stjepan Šiber. Sjedište GŠ Armije R BiH je bilo u Sarajevu i predstavljao je najviši organ u komandnom lancu. Sastojao se od nekoliko uprava kao što su: Uprava za kadrove, Uprava za operacije i obuku, Uprava za logistiku, Uprava za moral, informativno-propagandnu djelatnost i vjerska pitanja, Obavještajna uprava i dr. Odlukom Predsjedništva Republike Bosne i Hercegovine od 18. augusta 1992. godine, cjelokupna teritorija Republike BiH trebala je biti podijeljena na zone odgovornosti pet korpusa u formiranju a koji bi bili potčinjeni Štabu Vrhovne komande ABiH.

Uređenje Armije RBiH

Što se tiče strukturnog uređenja armije, treba reći da je bila sastavljena od korpusa. Korpusi su bili formirani na regionalnom principu:
    1. korpus: Sarajevo
    2. korpus: Tuzla
    3. korpus: Zenica
    4. korpus: Mostar
    5. korpus: Bihać
    6. korpus: Konjic
    7. korpus: Travnik


Najčešći simbol ARBiH bio je ljiljan, a grb iste je, ustvari, grb RBiH uz dodatak zlatnih mačeva i vojnih natpisa. Najveće odlikovanje je "Zlatni ljiljan", koji se dobijao za efikasnost odrađivanja svrhe i cilja ARBiH, a svrha i cilj bili su upravo odbrana međunarodno priznate Republike Bosne i Hercegovine, od stranih i domaćih izdajnika.

U mnogim gradovima u Bosni i Hercegovini, kao što su Sarajevo, Tuzla, Zenica, Bugojno, itd. obilježava se 26. godišnjica osnivanja Armije RBiH koja je uspjela uspostaviti vojni balans, potom i omogućila postizanje mira u Bosni i Hercegovini. 

Izvor: 
BNN.BA